Skip to main content

Advies van VDNA aan de Staatssecretaris: van analyse naar actie

Geplaatst op: 25 maart 2026

Deze week heeft Vereniging De Nieuwe Ambtenaar (VDNA) een brief gestuurd aan de staatssecretaris Koninkrijksrelaties en Slagvaardige Overheid.

In november stuurde VDNA al een brief aan de informateur (zie Binnenlands Bestuur en onze eerdere brief op de website). Dat advies is grotendeels overgenomen in het regeerakkoord. Nu is het zaak dat het hoofdadvies ook daadwerkelijk wordt doorgevoerd.

Daarom stuurt VDNA nu een ongevraagd advies aan de staatssecretaris: stel een topambtenaar aan die regie voert op deze opgave, naar voorbeeld van de succesvolle taakstelling en efficiëntieoperatie van 2007. Daarnaast geeft VDNA enkele aanvullende adviezen mee.

Van analyse naar actie

Een slagvaardige overheid is geen luxe, maar een voorwaarde voor het functioneren van de democratie. Toch is er geen gebrek aan rapporten en analyses; de diagnose is helder, maar implementatie blijft achter.

VDNA roept daarom op: stop met analyseren en begin met doen. Wat nodig is, zijn concrete keuzes, prioritering en directe uitvoering.

Onafhankelijke regie met doorzettingsmacht

In onze brief pleiten wij voor de aanstelling van een programmasecretaris-generaal ‘Slagvaardige Overheid’: een topambtenaar met mandaat, buiten de bestaande departementale lijnen en met directe verantwoording aan de politieke top.

Alleen met deze vorm van onafhankelijke regie kan worden voorkomen dat departementale belangen noodzakelijke hervormingen blokkeren.

Maak keuzes in taken en prioriteiten

Nieuwe opgaven kunnen niet blijven stapelen op bestaande taken. Een slagvaardige overheid vraagt om scherpe keuzes: welke taken stoppen, worden afgeschaald of uitgesteld?

Zonder deze keuzes ontstaat structurele overbelasting en verlies van effectiviteit.

Digitalisering als fundament

De huidige digitale werkwijze van de overheid is onvoldoende toekomstbestendig. Digitalisering moet fundamenteel anders: data centraal, niet documenten of verouderde processen.

Slimme digitale systemen moeten werk verminderen, niet vermeerderen.

Onze oproep

Met deze brief wil VDNA bijdragen aan een overheid die daadwerkelijk kan leveren. Zonder structurele ingrepen blijft slagvaardigheid een ambitie op papier.

Lees hier de brief en bijlage.